Dommel Valley Learning Event – The Self Directed Learner

Dit is een live blog gemaakt op 2 april van de conferentie van de Dommet Valley Group van de TU Eindhoven. Aangevuld op vrijdag 3 april.

“Hoe haal je het meest uit je dag? Door passief of actief te zijn?” Anastacia, onze Amerikaanse moderator, probeert respons uit de zaal te krijgen, maar om 9 uur ‘s morgens, na een lange treinreis of vast staan in de opstoppingen rond Eindhoven, is een antwoord op deze, nogal retorische vraag teveel gevraagd. Gelukkig introduceert ze snel de eerste keynote.

Keynote Self Directed Learning door Maaike Endedijk

Maaike Endedijk van de TU Twente begint met een heel sterke metafoor voor Self Directed Learning (SDL), het thema van vandaag.

olifantenpad

Men zoekt de kortste weg. Een slimme ontwerper past de omgeving daarop aan. Er is zelfs een nieuwe campus in de VS gebouwd waar helemaal geen paden tussen de gebouwen zijn aangelegd, alleen gras. Waar paden vanzelf ontstaan, wordt de ondergrond verhard om de gebruikers hun route te vergemakkelijken. Mooi beeld om vast houden.

Maar wat is het? Zelf je doelen bepalen, strategieën kiezen, middelen verzamelen. Onderweg bijstellen als het nodig is. Bij spontaan leren op de werkplek gaat het vaak iets chaotischer, maar dit zijn wel de meest genoemde elementen van SDL.

Het is niet hetzelfde als zelfstudie, want je ziet SDL juist vaak binnen een community of practice. Het is ook niet hetzelfde als ‘geen training meer’, want een georganiseerde workshop kan prima in een zelfgestuurd leerpad passen.

Je kunt trouwens ook zonder doelen te stellen, leermogelijkheden ontdekken en per ongeluk iets nieuws leren. Als je erop gaat letten, kun je elke dag wel zo’n lampje zien branden.

Het is ook geen manier om het L&D budget te schrappen. Om het te bevorderen is wel investering nodig. En waarom is dat belangrijk? Zelfsturende leerders zijn beter employable, presteren beter, delen makkelijker kennis en zijn meer betrokken bij het werk.

Endedijk houdt zich bezig met de vraag hoe we de nieuwe ingenieur in een veranderende wereld opleiden. Het programma van de TU Twente is al grotendeels zelfgestuurd, maar wel met veel coaching, Ingenieurs zullen voortdurende innovatief moeten ontwerpen en daarvoor is nodig dat ze zichzelf kunnen blijven ontwikkelen.

En hier komt 70:20:10 om de hoek kijken.

Wat betekent het nu eigenlijk? Dat het budget kan worden beperkt tot 10 procent? Endedijk heeft onderzoek gedaan naar de werkelijke verhouding tussen de percentages in een technisch bedrijf. Ingenieurs legden elke dag leerervaringen vast. Dit kwam uit op 56:42:1,3. Formeel leren, kwam er dus heel bekaaid vanaf.

Conclusie: zet in op self directed learning. En hoe doe je dat binnen een organisatie? Eerst naar de invloeden kijken vanuit de mensen zelf. Vrouwen en hoger opgeleiden doen het meer. Niet verrassend heeft intrinsieke motivatie in je werk de grootste invloed op SDL-activiteit > Pink.

Vanuit de organisatie is het belangrijk dat doelen gedeeld worden en teamwork wordt bevorderd. En er moet een feedback cultuur zijn. Je moet fouten mogen maken en risico’s kunnen nemen. Ook variatie in taken is belangrijk, anders zijn er geen prikkels om iets nieuws te leren. Zijn ook de tools in huis? En voelt de medewerker zich vrij om de tijd te nemen voor leren?

SengeZe haalt Peter Senge aan: groei is niet te pushen, je kunt alleen belemmeringen wegnemen. Voel je vrij om op het gras te lopen, is de houding die in de organisatie moet gaan leven. Zoek trailblazers die een model kunnen zijn voor collega’s. Praat met medewerkers over hoe ze leren. Observeer hun olifantenpaadjes en versterk wat vanzelf lijkt in te slijten.

De 20 % ‘vrije tijd’ die Google medewerkers zegt te geven, stimuleert innovatie. Geef expliciet tijd voor leren en bemoei je niet met de manier waarop ze dat invullen. Eigen nieuwsgierigheid rules, want innovatie is vaak de uitkomst.

Helpt het om tools aan te bieden? Dat kan, maar als ze die niet gebruiken, vraag dan niet: ‘Waarom gebruik je ze niet’, maar ‘Hoe doe je het dan?’ Laat een logboek bijhouden en kijk wat voor patronen eruit komen. Een voorbeeld van een SDL-aanpak van technische professionals is experimenteren, research doen en collega’s om feedback vragen.

Is het duidelijk welke interactie- en leerpatronen succesvol zijn, dan kun je ze gaan versterken met tools die het ondersteunen. Vertrouw je medewerkers en ondersteun ze bij hun zelf gewenste leerroutes.

Vraag uit het publiek: Hoe werkt dit voor skills? Maaike antwoordt dat in het onderzoek geen onderscheid is gemaakt tussen domeinen van leren. Er zijn ook soft skills leerervaringen gelogd.

Jammer zeg, hier ben ik nu juist nieuwsgierig naar. Komt mijn droom over de ideale omgeving voor skills leren in de buurt van goed ondersteunde SDL?

Nog een vraag: wat is de rol van trainers bij SDL? Antwoord: Wees beschikbaar en zichtbaar zodat professionals naar je toekomen voor coaching bij de keuzes die kunnen maken bij het leren.

Ha, de trainer als gids in de leeromgeving. Dat is precies de rol die ik hem heb toebedeeld.

Interessant verhaal? Bekijk de volledige presentatie van Maaike.

Tweede Keynote Manfred Spitzer over Modern Workspace and Learning Methods: How to avoid Digital Amnesia

digitaledementieSpitzer schijnt een soort mediaprofessor te zijn zoals onze Robbert Duikgraaf. Komt waarschijnlijk door zijn confronterende boodschap.

Manfred gaat in hoog tempo door zijn onderzoek heen. Hij heeft bijvoorbeeld communicatie onderzocht vanuit neuropsychologisch perspectief. Hoe doe je dat? Spreker en luisteraar passen niet samen in een scanner. Dus eerst een spreker in de MRI-scanner en dan een ander mens in de scanner laten luisteren naar dat opgenomen verhaal. Waar is de mentale activiteit zichtbaar? De data zijn nauwkeurig vergeleken. Wat is er te zien bij de spreker en bij de luisteraar op hetzelfde moment? Daarna is gemeten wat de luisteraar heeft onthouden.

Een spreker hoort zichzelf ook terwijl hij praat, dus het stukje hersens dat geluid verwerkt is in elk geval tegelijk actief. Het begrijpen van wat de spreker zegt, loopt iets achter bij de luisteraar…

Maar waarom heeft Spitzer dit onderzocht?

Als breinen optimaal in sync zijn is het begrip van de luisteraars het grootst, soms loopt het brein van de luisteraar in activiteit voor op de spreker! De luisteraar anticipeert. Dan is het begrip nog beter.

Je kent het communicatiemodel van zender kanaal ontvanger. Ik heb er zelf nog training mee gegeven.

procesmodel_communicatie_oomkes_1986

Dit model is dus onzin.

Mensen voorspellen de hele tijd wat er gaat komen. Je wacht niet tot de hele zin is binnen gekomen. Als je de zin ‘Deze pizza is te heet om te…’ hoort, heb je er zelf al ‘eten’ achter geplakt. Als de spreker zegt ‘om te vliegen’, hoor je dat niet of je krijgt een soort mentale botsing.

Waarom is dat voorspellen belangrijk?

Vanuit zijn voorkennis voorspelt de luisteraar wat er kan gaan komen, dus daardoor leren mensen makkelijker meer over een onderwerp waar ze al van weten. Het heet ‘adaptieve filtering’.

Ons brein verandert voortdurend, neurons krijgen nieuwe synapsen en andere verdwijnen in de loop van dagen. Dat komt door het leren. Het gebruiken van je brein laat sporen na. Nieuwe paadjes die je veel gebruikt, kosten geen energie meer. Dan kun je tegelijk iets anders doen, bijvoorbeeld praten en autorijden.

Je brein groeit echter niet je oren uit met al het nieuwe dat je leert. Het volume kan niet groeien, maar wel de dichtheid. Denk aan taxichauffeurs in Londen die alle straten uit hun hoofd moeten leren. Het stukje van het brein dat de navigatie regelt, verdubbelt in dichtheid bij taxichauffeurs die meer dan 30 uur per week leerden. En zij slaagden voor het examen terwijl de kandidaten die 15 uur of minder leerden, zakten. Hun dichtheid was ook nauwelijks toegenomen. Leren heeft dus behoorlijk veel herhaling nodig.

Maar hoe leer je sociaal gedrag? Als er een computertje in je hoofd zit voor ‘met andere mensen omgaan’, waar zit dat dan? Bij apen blijkt de dichtheid van bepaalde gebieden te groeien met het aantal sociale interacties ze hebben. Bij mensen zitten deze gebieden in het voorhoofd boven de ogen. Hoe meer vrienden je hebt, hoe hoger de dichtheid van die gebieden.

Vrienden op Facebook tellen niet!

En zo komt Spitzer bij de boodschap in zijn boek over digitale dementie. Hoe meer je voor een scherm zit, hoe minder je brein op gebied van sociaal gedrag is ontwikkeld. Mensen die extreem veel gamen voelen zich minder betrokken bij anderen en zelfs bij hun naasten. Dit is echt gevaarlijk, want mensen helpen elkaar niet meer. Bij een ongeluk rijden ze erom heen en nemen foto’s maar steken geen poot uit.

Wat zijn de consequenties voor leermethoden?

Social skills leer je door met mensen om te gaan!

Investeer zo vroeg mogelijk in leren. Elke euro die je investeert in een kleuter, levert veel meer op dan investeren in leren van volwassenen. Hoe meer er vroeg in is gestopt, hoe meer er bij kan. En ouders, perk de online tijd van je kinderen keihard in. Want kijk maar wat er anders gebeurt:

spitzer

Iemand die al 4 talen spreekt, leert de 5e sneller dan een kind zijn moedertaal leert. Je taalleercentrum is nooit uitgeput. Maar als je nooit een tweede taal hebt geleerd, is het heel erg moeilijk om een volgende te leren. Wil je je ontwikkelen, dan levert het meer op als je verder gaat op paden die je al gelegd hebt.

Daarom is het ook belangrijk om in je schooltijd zo breed mogelijk te worden opgeleid, dan kan je nog alle kanten op, overal op doorgaan. Krijg je geen taalles, dan leer je nooit meer goed een tweede taal. Krijg je geen sport, dan zal je motoriek altijd zwak blijven.

Voor elke taal die je bijleert, word je trouwens een jaar later dement. Dus op naar het taleninstituut!

Stress maakt je dom.

Stress zorgt ervoor dat je brein en lichaam allerlei functies afsluiten die je nodig hebt om gezond te blijven. Stress ontstaat als je geen controle hebt over wat je overkomt.

Eenzaamheid geeft stress en verhoogt het overlijdensrisico. Ervaar je geen ondersteuning van je leidinggevende en van je collega’s, dan heb je veel meer last van stress.

Reorganisaties geven stress, maar hoe kan dat eigenlijk, want bij een reorganisatie moet er iets nieuws geleerd worden, en leren vinden mensen leuk. Dat is omdat er geen goede leeromgeving gecreëerd wordt.

Facebook geeft trouwens ook stress, vooral bij adolescenten.

Multitasking maakt je dom.

Wat we nu aan het doen zijn: luisteren naar een presentatie en ondertussen twitteren, is schadelijk voor de prestaties. Je traint jezelf in een attention deficit disorder. Dit is namelijk geen ‘multitasking’ als autorijden en praten, want dat autorijden vraagt nauwelijks aandacht.

Dus studenten met een laptop in de collegezaal doen het altijd slechter. Nog erger dan zelf multitasken is kijken naar iemand die voortdurend switcht tussen media.

Advies voor docenten: zorg dat die laptops tijdens de les in de tas blijven, smartphones ook. Facebook maakt je depressief en is killing voor je relatie! En je leert ook slecht als je een device bij de hand hebt, want je wordt steeds afgeleid.

Nog meer fijne weetjes:

  • Binnen zitten maakt je ook dom, op het strand lopen maakt je creatief.
  • Googlen maakt je dom, weten maakt je slimmer.
  • Wie schrijft met een pen, onthoudt beter dan iemand die typt.

Van e-books met multimedia leer je niet beter dan van papieren boeken, want van lezen leer je meer dan van kijken. Multimedia leidt allen maar af. Studenten geven zelf de voorkeur aan leren op,papier! Ouders die in Silicon Valley werken, sturen hun kinderen naar een school die adverteert met ‘Wij hebben geen computers!’. Nou daarmee kunnen we een hoop geld besparen, dat we mooi kunnen investeren in de kwaliteit van docenten.

Ik vroeg Manfred:

Wat betekent het voor ons werk als instructional designers dat we misschien wel digitale dementie veroorzaken met onze mooie e-blends? Terug naar een boek en naar het klaslokaal?

Manfred antwoordt met een gepassioneerde tirade. ‘Pedagogen maar van alles uitproberen in scholen, bijvoorbeeld iPads uitdelen, terwijl keer op keer wordt bewezen dat kinderen er niet beter van leren. Vergelijk dat met de medische wereld. Hoeveel patienten mag je dood maken, voor een therapie wordt afgeschaft?’

Nou nou, ik verwijs nog maar eens naar het uitstekende werk van Ruth Clark en van Diana Laurillard die wel evidence based ontwerpen met ict.

clarkLaurillard

Ook het verhaal van Manfred Spitzer kun je integraal bekijken.

 

Sessie: Building your business learning case with the Business Model Canvas and LEAPP – Jan-Pieter Broos

De laatste sessie waarover ik schrijf gaat over het toepassen van het Business Model Canvas op een ‘leer-iets’. Dit schema dat gebruikt wordt voor product- of dienstinnovaties is inmiddels behoorlijk bekend.

Ik heb het zelf al eens geprobeerd toe te passen op een leertraject over het ontwerpen van opdrachten. Ik kwam best een eind, maar ben heel benieuwd hoe Jan-Pieter Broos het toepast.

leapp

Hij wil het combineren met LEAPP. Jammer genoeg licht hij dit model niet toe.

Jan-Pieter benoemt prima het waarom van een Business Model Canvas. Onze leerinterventies kosten geld en we moeten kunnen aantonen wat ze opleveren. Hij geeft ons een print van het BMC, en legt uit dat het uit twee delen en negen stappen bestaat.

We gaan samen met onze buurman of -vrouw een casus kiezen en daarvoor het schema invullen. Ik ben blij met mijn buurvrouw, een frisse, slimme dame die bij een grote uitvoeringsinstantie een ambitieuze campagne gaat beginnen om de medewerkers te laten bewegen van weters naar denkers en informatiezoekers. De werkelijkheid verandert immers zo snel dat alle regelingen uit je hoofd leren niet zo effectief en efficiënt is.

Het was voor mij een zinnige sessie vanwege het verhaal uit de praktijk van mijn buurvrouw. Ik hoorde dat ze allerlei leermethoden en media kan inzetten bij haar organisatie en al heel goed bezig is door alle medewerkers goed bij hun eigen leren te betrekken. Zet hem op!

We kunnen samen wel eens proberen hoe zo’n BMC kan helpen bij de start van een leerinterventie. Hier een voorbeeld van de ontwikkeling van een learning unit over het webontwikkelprogramma Typo3. Google op ‘business model canvas’ + ‘learning’ en je vindt er meer.

 

2 thoughts on “Dommel Valley Learning Event – The Self Directed Learner

  1. Hai Isabelle,
    Bedankt voor je post! Fijn om te weten wat er daar is gebeurd.
    Ik voel wel wat onsympathieke gevoelens als ik het verhaal van Manfred Spitzer lees, vind jij het geloofwaardig overkomen wat hij vertelde?
    Groet!
    Petra

  2. Hoi,

    Ik vond het verhaal van Manfred niet onsympathiek, ik denk dat er zeker een kern van waarheid in zit wat hij vertelde. Het ging alleen in zo’n razend tempo en hij deed zoveel boude uitspraken dat hij de kracht van zijn boodschap onderuit haalde. Ik geloof wel dat al die boodschappen die jongeren op zich afgestuurd krijgen de concentratie en het leren afstompt. Wat zie jij bij jouw kinderen?

    Groet,
    Isabelle

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>