Teamleren met Professor Mien

Gisteren was ik op het Nationale E-Learningcongres. De keynote die de meeste indruk op me gemaakt heeft is het verhaal van Professor Mien Segers van de Universiteit Maastricht en Universiteit Leiden. Niet alleen vanwege haar verschijning (lachende ogen en vrolijke witte sneakertjes) maar vooral door haar uitleg van twee vormen van ‘informal learning’:

  • feedback vragen
  • teamleren

Allebei vind ik razend interessant. Projectonderwijs biedt namelijk veel ruimte aan deze vormen van leren. Studenten geven binnen het team feedback aan elkaar en ze vragen erom aan hun begeleider. Dat gebeurt meestal niet heel bewust en wat er terugkomt is niet altijd bruikbaar, maar het is er wel. Hoe verrijk je die vorm van informeel leren? En kun je het faciliteren, vasthouden, verrijken in een ELO? Wil ik later nog op terugkomen.

Teamleren

Nu eerst het teamleren. Ook dat gebeurt in projectonderwijs, maar ook in de professionele wereld als mensen samen een project klaren. Mien liet een heel mooi schema zien dat mij veel inzicht gaf in wat er eigenlijk gebeurt als een team samenwerkt en wat aanknopingspunten zijn voor het versoepelen van teamleren. Ik heb haar schema nagetekend.

Model teamleren Mien Segers

Model teamleren Mien Segers

Ik geef een heel korte begripsmatige uitleg in eigen woorden. (Met dank aan degene van wie ik het congrestasje per ongeluk heb meegenomen met aantekeningen bij het schema.)

Diversity

Mien liet een fragment zien uit Sister Act om te illustreren dat een team heel divers kan zijn en dat een team pas gaat swingen en mooi zingen als men naar elkaar gaat luisteren.

Interpersonal context

Teamleden moeten geloven dat er in de interpersonal context  aan een aantal voorwaarden voldaan is om leren op gang te laten komen:

  • Task cohesion: overeenstemming over de taak die het team samen moet uitvoeren.
  • Interdependence: je moet elkaar echt nodig hebben, vanwege de zwaarte van het werk of vanwege elkaars deskundigheid.
  • Group potency: geloof in de kwaliteiten van je teamleden.
  • Psychological safety: je veilig voelen, je kunt zeggen wat je op je hart hebt en al je ideeën spuien.

Learning behaviour

Dan kan het team samen gaan leren, al werkende aan de taak. Wat gebeurt er dan?

  • Co-construction: door samen ‘iets te maken’ kennis produceren
  • Constructive conflict: dit roept discussie op, men bevraagt elkaar, wat is de beste aanpak? Als teamleden het eens worden (niet door ‘meeste stemmen gelden’) verrijken ze elkaar en het product.
  • Reflexivity: de tijd nemen om samen stil te staan bij wat je aan het doen bent.
  • Boundary crossing: kom je er binnen je team niet uit, dan haal je iemand van buiten erbij die kan helpen de knoop door te hakken of kennis in te brengen die het team niet heeft.

Shared mental model

Het resultaat van dit leergedrag is een gedeeld mentaal model in het team. We snappen hoe het zit, we kunnen het uitleggen en verdedigen.

Effectivity

Samen ‘de wedstrijd winnen’ is dan het resultaat.

“Maar waar is dan de ‘E’?”

Vroeg Mien zich namens het publiek af. Welaan, om dat informele leren te ondersteunen gebruiken mensen VLE’s, social media en allerlei digitale gereedschappen.

Wat mij vooral heeft geprikkeld is de vraag hoe je binnen een VLE of ELO of wat voor online ontmoetingsplek dan ook een veilig leerklimaat creëert waarin dat informele leren echt loskomt. Gewoon met een klas in een lokaal is dat soms al zo’n uitdaging… Online communicatie kan ook veiliger aanvoelen, zie het succes van online hunlpverlening. Wordt vervolgd… Mien bedankt!

Wie meer wil lezen over teamleren verwijs ik naar het artikel Social and Cognitive factors Driving Teamwork in Collaborative Learning Environments, van Mien Segers e.a..

Artikel over blended learning en Moodle voor Profiel

Alles hangt met alles samen… In de groep MBO Netwerk op LinkedIn lopen interessante discussies over blended learning in het mbo. De vraag wat je met een elektronische leeromgeving kunt doen, terwijl je de harde verplichting hebt van 850 lesuren per jaar, leeft in het mbo. Het vakblad Profiel voor de bve-sector is daarom bezig met een congres over het thema ‘blended learning’. En de tweede dag van het Nationale E-Learning congres heeft een track over informeel leren en social media in het mbo. Ondertussen ben ik met het bestuur van Ned-Moove, de Nederlandse Moodle Vereniging, bezig onze MoodleMoot op 25 mei te organiseren. Ook daar hebben we een track ‘Moodle en Het Nieuwe Leren’.

Voor mij komt dat alles mooi samen, want Profiel heeft me gevraagd om een artikel te schrijven over blended learning en Moodle in het mbo. Nadat ik volgende week hopelijk op het E-Learningcongres mooie voorbeelden heb gezien, ga ik op bezoek bij Richard van Iwaarden van de Edudelta Onderwijsgroep in Goes. Zij zijn tot nu toe de enige mbo-instelling die ik ken die alles met Moodle doet. Richard is Moodle-expert, heeft de site gebouwd en ingericht en helpt docenten met de leeromgeving te werken. Ik ben heel benieuwd!